Монгол Улсын Засгийн газар “Рио тинто” группийн 66 хувийн эзэмшилтэй “Оюутолгой” компаниас  2027 онд 3 их наяд төгрөг авна хэмээн олон нийтэд зарлаад буй. Тэрхүү 3 их наяд төгрөгийг сайд нараараа дамжуулан, УИХ-ын гишүүдийн тойрог хэрхэн зарцуулахаа ч тооцоолчихсон.  

Гэтэл хөрөнгө оруулагч тал өнөөдрийг хүртэл ногдол ашиг хуваарилна гэдэг албан шийдвэрээ гаргаж өгөөгүй байгаа. Компанийн тухай хуулиараа ирэх оны дөрөвдүгээр сард ТУЗ-ийн хурлаа хийж, ногдол ашиг хуваарилах эсэхээр эцсийн шийдвэрээ гаргах ёстой. Сангийн сайд З.Мэндсайхан ч үүнийг баталж, “Рио тинто” группээс ногдол ашиг хуваарилах талаар албан ёсны тамга тэмдгээр баталгаажсан бичиг ирүүлээгүй гэдгийг УИХ-ын Байнгын хорооны хурал дээр өөрийн амаар хэлэв.

Тэгэхээр Ерөнхий сайд Н.Учралын 2026 оны есдүгээр сарын 12-нд хийсэн “Оюутолгойгоос анх удаа ногдол ашиг авахаар боллоо” гэдэг гэнэтийн мэдэгдэл хэтэрхий түргэдсэн болж таараад байгаа. Тэр өдөр түүнтэй хамт суусан “Рио тинто” группийн гүйцэтгэх захирал Саймон Тротт ч албан ёсны баталгаа өгөөгүй бөгөөд зөвхөн “Ногдол ашиг хуваарилахад хамтран ажиллана” гэж хэлсэн.

Тэдний араас “Оюутолгой” компанийн гүйцэтгэх захирал С.Мөнхсүх “Оюутолгойд зээл өгсөн олон санхүүгийн байгууллагатай хамтран ажилладаг. Бид зээл төлөх байсан эх үүсвэрээрээ хувьцаа эзэмшигчдэдээ ногдол ашиг өгчихвөл зээлдүүлэгч байгууллагууд эрсдэлд орно. Тиймээс энэ чиглэлд зөв зүйтэй яриа хэлэлцээ хийж, зээлийн бүтцийг сайжруулж, хүүг бууруулахад анхаарна. Компанид 4.4 тэрбум ам.долларын зээл өгсөн 15 банк, санхүүгийн байгууллагын зээлийг төлж дуусаад, дараа нь хувь нийлүүлэгчдийн зээлийг төлж, үүний дараа ногдол ашиг хуваарилах дараалалтай байсан. 15 банк, санхүүгийн байгууллагын зээлийг төлж дуусахаас өмнө хүүг нь буулгаж, хугацааг нь заавал өнөө маргаашгүй төлж болох уу, болохгүй юу. Хувь нийлүүлэгчдийн зээлийн дэс дарааллыг өөрчилж, мөнгөн урсгалаа ногдол ашиг руу чиглүүлж болох уу гэдгээ бид ярилцах ёстой. Засгийн газар гурван их наяд төгрөгийн ногдол ашиг хүсэж байгаа бол нийт ногдол ашгийн хэмжээ есөн их наяд төгрөг гэсэн үг. Гэхдээ Оюу толгой хүссэн хэмжээгээрээ мөнгө үйлдвэрлэж чадахгүй. Тодорхой хэмжээний хязгаарлалттай, байгаа боломждоо захирагдана” гэдэг маш тодорхой тайлбар өгсөн.
 

Энэ мэтээр Засгийн газар 2027 онд ногдол ашиг авна гэдэг бат итгэлтэйгээр аваагүй буюу байхгүй 3 их наяд төгрөгийг хэдийнэ үрчихсэн сууж байгаа. Харин хөрөнгө оруулагч тал ил гаргаагүй ч тойруугаар маш тодорхой нөхцөл тавиад байгаа. Тэр нь Оюутолгой бүлэг ордын нийт баялгийн 30 хувь агуулагдаж буй “Онтрэ ресурс” компанийн мэдэлд байгаа ашигт малтмалын тусгай зөвшөөрлийн наймаа юм.