Сонгууль бол хуульд заасан замаар төр эргүүлэх үйл явц юм. Сонгогчдын олонхын саналаар шийддэг энэхүү хууль ёсны зарчим аль ч ардчилсан улсад адилхан үйлчилдэг. Харин сонгуулийн бус замаар төрийн эрх мэдлийг авахыг “өнгөт хувьсгал” гэдэг. Яагаад энэ талаар ярих болов гэвэл энэ удаагийн УИХ-ын сонгуульд нэр дэвшигчид ард түмнийг талбайд гарахыг уриалж буй нь өнгөт хувьсгалын хэлбэр учраас юм. Хууль ёс, улс төрийн вандалистууд нэгэн цэгт мөргөлдөж байна, яг одоо Монгол Улсад.

Учир явдал хаанаас эхэлсэн бэ гэвэл Монгол төрийн сонгууль эхлээд хэдхэн хонож байхад буюу энэ сарын 15-16 шилжих шөнө сонгуулийн I тойрог бүр тодруулбал Өвөрхангай аймагт АН-ын сонгуулийн ухуулагчийн амь насанд халдсан хэрэг гарлаа. Алуурчин МАН-ын талын сонгуулийн ухуулагч байснаар хэрүүлийн алим ургаж эхлэв. АН-ын хэрэг эрхлэх газрын дарга Н.Лхагвадорж мэдэгдэл хийхдээ эсрэг намынхны явуулгаар нэг хүний алтан амь гарзанд гарлаа ухааны юм ярьсан. Эмгэнэлт явдалыг өлгөж, аваад улс төржүүлж буй хүмүүс ч ар, араасаа гарч ирж, хэрүүлийн алимны модны мөчир, салаа багсайлаа.  

Уг нь, хэрэг гарсны дараахан МАН-ынхан байр сууриа илэрхийлж, тухайн тойрогт нэр дэвшигч Г.Баярсайханд ёс зүйн хариуцлага хүлээлгэн эргүүлэн татахаар шийдвэрлэснээ мэдэгдсэн. МАН-ын дарга Л.Оюун-Эрдэнэ 16-ны орой АН-ын байранд очиж, эмгэнэл илэрхийлэн тус намын дарга Л.Гантөмөртэй уулзаж, ийм эмгэнэлт явдал дахин давтагдахгүй байхад анхаарч, намаараа талцаж, хагаралддаг буруу жишгийг арилгах талаар ярилцсан аж. Том намын дарга нар ийнхүү уулзаж, ойлголцох нь улс төрийн соёлын сайн жишээ.

Л.Гантөмөр ч аллагатай холбогдуулан байр сууриа илэрхийлэхдээ “Сонгууль болдгоороо болно. Хүний амиар улс төр хийж болохгүй. Монголын ард түмэн цаашид амьдрах хэрэгтэй” гэж мэдэгдэж байв.

Даанч Н.Алтанхуяг, Ж.Отгонбаяр, Ц.Уянга нар байдлыг өөрөөр харж, МАН алуурчин явуулсан гэж шууд гөрдөн сурснаараа сошиалаар нэг пост бичиж, лайвдаад л цамнаж өгч байна даа. МАН-ыг шууд буруутгаж буй тэр хэд бодит байдлыг илтээр мушгин гуйвуулж, ард түмний тархийг угааж байгаа нь тун харамсалтай. Хаа, хаанаа ухаантай л баймаар санж. Амгалан тайван байдлаа эрхэмлэх нь бидний нэн тэргүүний зорилго л баймаар…

Л.Оюун-Эрдэнийг АН-ын байранд очиж, эмгэнэл илэрхийлснийг буруу гэж үзэн хүний амь хохирсонд Монголын төр хариуцлага хүлээж, Ерөнхий сайдыг огцрохыг шаардаж, баахан дөвчигнөсөн. Түүнтэй хамт очсон АН-ын гишүүн Д.Монголхүү ч бас АН-аас Ерөнхий сайдыг огцруулах шаардлага хүргүүлэхийг баахан шаардав. Ер нь ард түмнийг талбайд жагсахыг уриалсан нь сонгуулийн үеэр сонгуулийн бус аргаар төр эргүүлэхийг санаархаж буй явдал гэж болно. Өнгөт хувьсгал гээч чинь тэр шүү дээ.

Одоогоор хууль хяналтын байгууллага хэргийг шалгаж байгаа учир албан ёсны тодорхой мэдээлэл алга. Ямартай ч хэрэг гарсан өдөр зодоон болсон нь тодорхой. Сураг сонсох нь ээ, I тойрогт нэр дэвшигчид уулзжээ. Тэд бүгд танил гэнэ. Тэгэхээр найз нөхдийн хувиар уулзаж, ганц нэг юмны бөглөө мулталж, магадгүй “танай нам, манай нам” гэсэн хөлчүү улс төрийн ярианаас маргаан үүдэж, нэг хүний алтан амь хохирсон байж мэдэх юм. Юутай ч хуулийнхан хэргийг үнэн зөвөөр тодруулах нь мэдээж. Тиймээс сураг төдий зүйлээр хөөцөлдөж, сонгууль үймүүлэхээс сэргийлэх нь зүйн хэрэг. Л.Гантөмөр ч “Элийрэгч” Уянга, Д.Монголхүү нарт сонгууль үймүүлэхгүй байхыг сануулж буйг тэдний өчигдөр АН-ын байрнаас хийсэн лайваас харж болно.

Хэдийгээр эмгэнэлтэй явдал ч гэлээ АН-ын нэр дэвшигчид эсрэг намаа хараар будах сайхан далим болгож байгаа харагдах юм даа.