Монгол Улс сая мөнгөний бодлого хэлэлцлээ. Энэ үеэр нэг “хачин” асуудал хөндөв. Тэр нь санхүүгийн сахилга сул иргэдийг хилээр гаргахгүй байх. Энэ хязгаарлалтыг 2012 онд баталсан Зээлийн мэдээллийн сангийн хууль, түүний хэрэгжилт болон зээлийн оноонд суурилан тогтооно. Зорилго нь иргэдийн санхүүгийн сахилга батыг сайжруулах арга хэмжээ гэжээ.

Банкнаас авсан зээл байтугай гар утасныхаа төлбөрийг ч төлдөггүй иргэн хэдэн мянгаараа бий. Тэднийг Монгол Банкны “хар данс”-нд дөнгөлж, хариуцлага тооцож, өр төлбөрөө барагдуулахыг шаарддаг журам хүчин төгөлдөр үйлчилж байгаа. Гэхдээ эдийн засгийн гэмт хэрэгтэн мэт хатуурхах нь харин юу л бол. Статистикаас харахад монголчуудын 90 гаруй хувь нь найдвартай хүмүүс юм билээ.

Тэртэй, тэргүй зээлийн оноо нь буураад зээлжих эрхгүй болсон хүмүүсийг хил давуулахгүй давхар, давхар чангалах эсвэл залхаан цээрлүүлэх онцын шаардлагагүй. “Сахилга сул” гээд таныг Эрээн ч оруулахгүй байж мэднэ.

Зээлээ төлөлгүй зугтаж, залилагч, луйварчиндаа тулсан бол хилийн хориг тавих нь зөв. Гэмт этгээдийг хаашаа ч үгүй болгох болго. Харин зээлийн оноо муутай байх нь гэмт хэрэг билүү дээ? Монгол Улсын иргэний гадаад паспортын хүчийг тэгж сулруулна гэвэл төр харалган байна.
Угаасаа манайд торгоно, барина, хорино, хасна, танана гэдэг шийдэл л моодонд ороод уджээ. Юм л болбол “боль, байг”. Оноо хасах нь ч нэг их эсэргүүцээд байх ч юм биш. Тэгвэл оноо нэмэх систем байгаа билүү? Хариуцлагатай хүмүүс өмнөх зээлээ яг таг төлчихөөд бүр өндөр дүнтэй зээл авах эрх нээгддэг урамшууллын системтэй. Зүйн хэрэг.

Харин буруугаа ухамсарлаад засрах гэж яваа зээлдэгчдийг хөхиүлэн дэмждэг үү? Хугацаа хэтэрсэн ч зээлээ яаж ийгээд буцааж төлдөг хүмүүс нийт зээлдэгчдийн ердөө гуравхан хувь. Сайжирч яваа хүнийг нэг гэж голох хэрэггүй. Харамсалтай нь, төлсөн ч тэд “хар данс”-нд хадаастай хэвээрээ үлддэг, тэд. Зээлээ төлж дуусгачихаад дахиад зээл аваарай, гэхдээ өмнөхөөсөө хатуу шаардлага тавина шүү гэдэг гаргалгаа, зохицуулалт байхгүйн улмаас дахин зээлийн үүд хаалга тэдэнд үүрд хаагдсаар...

Энэ чинь санхүүгийн сахилга сул байсныхаа горыг амсаж буй хэрэг шүү дээ!